سه شنبه, ۰۸ مهر ۱۳۹۹
»   اقتصادی, تحلیل, سیاسی, یادداشت  »   وضع موجود در سواحل مکران
978 views
۳۰ تیر ۱۳۹۵ , ساعت ۱۸:۳۶

وضع موجود در سواحل مکران

   “سلسله یادداشت های تحلیلی پیرامون ملاحضات ژئواستراتژیکی و ژئواکونومیکی سواحل جنوب شرق ایران(سواحل دریای عمان)، با تاکید براقتصاد مقاومتی”

کلمات کلیدی: سواحل مکران، اقتصاد مقاومتی، چابهار، جاسک، کنارک، گواتر، شیلات وصیادی

یادداشت پنجم:

وضع موجود

در مباحث پیشین به پتانسیل ها و توانمندی های محیطی سواحل مکران و اهمیت عملیاتی شدن آنها در حوضه ی ژئو -اکونومیکی و ژئو استراتژیکی اشاره شد در ادامه و در یادداشت پیش رو به بیان دیباچه ای از وضع موجود و حاکم بر این سواحل پرداخته می شود.

پس از انقلاب اسلامی همواره لرزوم توجه و توسعه ی سواحل مکران توسط دولت ها مورد تاکید قرار گرفته است که متاسفانه  این توجه صرفا بر روی کاغذ بوده و به بهانه ی عدم توانایی در جلب سرمایه گذاری های خارجی و خصوصی جهت تامین مالی طرح ها و زیرساخت های لازم اقدامی صورت نگرفته است. با تاکید مکرر مقام معظم رهبری بر فقرزدایی سواحل بلوچستان و کشف استعدادهای این مروارید پنهان، دولت مکلف شد تمام توان خود را به منظور توسعه ی مبتنی بر اقتصاد مقاومتی و با اولویت سواحل مکران در دستور کار قرار دهد.

به منظور پیشبرد و ساماندهی توسعه ی سواحل مکران ستادی که در راس آن معاون اول رئیس جمهور است تشکیل شده که در راستای سیاستگذاری های راهبری توسعه ی پایدار و باالفعل ظرفیت ها و توانمندی های منطقه در مسیر سیاست های کلان منطقه فعالیت می کند لذا با برگذاری جلساتی با حضور وزرای اقتصاد ،صنعت، بازرگانی، راه، نفت و پتروشیمی ودیگر دستگاهها، میزان پیشرفت طرح های مربوط به توسعه ی سواحل جنوب شرق در آن مجموعه ها گزارش و مورد ارزیابی قرار می گیرد از دیگر اقدامات در دستور کار، مصوبه ی مجلس مبنی بر تاسیس سازمان سواحل مکران است تا به شکل سازمانی و مستمر وضعیت منطقه اعم از سواحل و جزایر را مدیریت کند. همچنین طرح یکپارچه سازی سواحل(ITCZ ) و آمایش منطقه و مراحل قانونی تبدیل بندر جاسک به منطقه ی آزاد نیز توسط نهادهای ذی ربط در حال انجام است. اقدام دیگر طرح فرودگاه بین المللی وعملیاتی منطقه در چابهار است که آماده و مجوز آن نیز اخذ شده که قرار بر این است ظرف ۱۸ ماه آینده به بهره بر داری می رسد.

در حال حاضر چند بندر عمده و مهم شامل جاسک، کنارک، تنگ، تیس، زر آباد، پزم، بریس، چابهار، گوادر، جد و پسا بندر در کرانه های سواحل مکران فعالیت می کنند که از این میان بندر چابهار به عنوان مهم ترین بندر ترانزیت و ترانشیت کالا، پیشانی توسعه ی تجارت و بازرگانی جنوب شرق و جزء ده بندر مهم دنیا محسوب می شود منطقه ی آزاد چابهار دارای دو بندر و چندین اسکله می باشد – بندر شهید بهشتی با چند اسکله ی عمومی و چند منظوره و یک اسکله ی نفتی و بندر شهید کلانتری  با اسکله های بتنی ، سنتی و محلی. طرح توسعه ی بندر چابهار در ۵ مرحله از سال۸۸ آغاز شده و قرار است تا پایان سال ۹۶ به بهره برداری برسد با اتمام این ۵ فاز تعداد اسکله های بندر به ۳۰ پست و ظرفیت بندر به ۸۶ میلیون تن افزایش پیدا می کند.

با وجود این که ۸۰% مردم دنیا در سواحل زندگی می کنند اما در کشور ما به رغم  وجود مرزهای آبی وسیع این رقم کمتر از ۵% درصد کل جمعیت کشور است که در سواحل عمان به۳ درصد هم نمی رسد و این چالشی عمده بر سر راه توسعه ی همه جانبه ی منطقه است. به جهت ضعف در زیرساخت های محیطی کشاورزی در کلیه بنادر این کرانه فعالیت بومیان به صورت عمده متمرکز بر بخش صیادی، خدمات و صنعت است. خود بندر چابهار رتبه ی نخست صید و صیادی در کشور را دارد که به تنهایی ۴۰% نیاز داخلی کشور را تامین می کند و برای بیش از ۲۰ هزار نفر از بومیان اشتغال ایجاد می کند. در بندر کنارک سالانه بیش از ۶۰ هزار تن صید تخلیه می شود که باعث شده جزء پنج بندر برتر دنیا باشد در جاسک و تنگ هم فعالیت صیادی گسترده است بطور کلی صیادی به شکل سنتی است و ظرفیت آبزی پروری بسیار بالاست اما واحدهای صنعتی بزرگ و پیشرفته برای صادرات فراهم نیست بنابر برخی تصمیمات اتخاذ شده قرار است طرح پرورش ماهی در قفس در بندر گواتر نیز انجام شود و تعداد اسکله ها در برخی بنادر با هدف تجاری سازی این صنعت افزایش یابد.

به طوری کلی بخش وسیعی از ساحل نشینان جنوب شرق کشور از شرق هرمزگان تا مرز با پاکستان از آب آشامیدنی مناسب، برق و گاز محروم هستند که قرار است طی برنامه ی ششم توسعه محرومیت زدایی شود. گزارش ها حاکی از آن است با تاسیس دو راکتور هسته ای در آینده در سواحل مکران و انتقال لوله گاز، برق و آب آشامیدنی ساکنان منطقه تامین شود. همچنین با برنامه ریزی وزارت نفت دومین پایانه ی بزرگ نفتی ایران با ظرفیت روزانه ۲ میلیون بشکه در بندر جاسک احداث میشود تا چالش ملاحضات امنیتی انتقال نفت خام از خلیج فارس به حداقل ممکن برسد بنا به گفته ی مسئولان وزرارت صنعت معدن و تجارت، صنایع تجاری و سنگین پتروشیمی و فولاد و آلمینیوم در چابهار و جاسک و پس کرانه های بلوچستان احداث می شود و سهم صادرات مواد معدنی و پتروشیمی و فولاد در چابهار افزایش خواهد یافت.

 

ادامه در یادداشت بعدی…

کلمات کلیدی: سواحل مکران، اقتصاد مقاومتی، چابهار، جاسک، کنارک، گواتر، شیلات وصیادی

نویسنده: مژگان قانع، کارشناس ارشد جغرافیای سیاسی و ژئوپلیتیک

 

 

مطالب مرتبط اقتصادی  , تحلیل  , سیاسی  , یادداشت

درابتدای شیوع ویروس منحوس کرونا درجهان وایران رفتارهای غیرعاقلانه ای از عده ای دیده شد که توسط علمای دینی ردشد و این افرادرا نه افراددیندار که افراد احمقی دانستند که برای مطرح شدن خوداز حربه دین می خواهنداستفاده کنند که...
مشکل اشتغال یا درواقع در ایران را شاید بتوان یکی از مشکلاتی دانست که خودباعث بسیاری از مشکلات دیگر ازجمله، اعتیاد، فقر، طلاق، خیانت، سرقت، افزایش سن ازدواج وبسیاری دیگر از آسیب های اجتماعی شده است.در واقع شاید بتوان با...
چند مدت پیش مستندی می دیدم که در رابطه با دانشگاه رفتن در آلمان بود. در این مستند گفته شد که یک فرد تا قبل از دیپلم گرفتن سه بار هدایت می شود تا رشته مورد نظرش را انتخاب کند،دررشته...
به گزارش اثرآنلاین و به نقل از شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ علیرضا شاه حسینی کارشناس ارشد مدیریت اجرایی و پژوهشگر تاریخ و فرهنگ نواحی شمال ایران، در یادداشت اختصاصی "تیتریک"، به مناسبت یکصدمین سالگرد شهادت دکتر ابراهیم حشمت طالقانی...
    عنوان اسلایدر
  • اقتصادی

  • آخرین خبرها