جمعه, ۲۸ دی ۱۳۹۷
»   تیتریک, مدیریت شهری, یادداشت  »   کاربرد سیستم اطلاعات جغرافیایی(GIS) در برنامه ریزی و مدیریت شهری
1,239 views
۱ بهمن ۱۳۹۵ , ساعت ۱۶:۱۱

کاربرد سیستم اطلاعات جغرافیایی(GIS) در برنامه ریزی و مدیریت شهری

 

برنامه ریزی فضایی در برگیرنده فعالیت های گوناگونی است که در سطوح ملی، منطقه ای و محلی انجام می پذیرد. یکی از انواع برنامه ریزی در سطح منطقه ای و محلی، برنامه ریزی شهری می باشد. در برنامه ریزی شهری به خاطر افزایش روزافزون جمعیت و تقاضا برای فضا و زمین، مواردی مثل مسکن، کاربری اراضی، خدمات شهری، امور زیربنایی، تجارت، تفریحات، مخاطرات محیطی و انواع آسیب پذیریهای اجتماعی و کالبدی، صنایع تولیدی و … دائما در حال تغییر و تحول هستند. از سوی دیگر شهرنشینی و مسائل و مشکلات خاص زندگی شهری، بیش از پیش ضرورت توجه همه جانبه به راهبردهای سودمند برای بهینه سازی زندگی ساکنان شهرها را لازم ساخته است. لذا نیاز روزافزون به برنامه ریزی و مدیریت قوی در سطوح محلی، شهری، ناحیه ای و منطقه ای و هم چنین در سطوح بالاتر را طلب می نماید.

 

با توجه به حجم وسیع تحولات در سطح شهرای امروزی و عدم پیش بینی صحیح و منطقی آن به وسیله سیستم های برنامه ریزی قدیمی، نیاز توجه به سیستم ها و ابزار نوین و پیشرفته برنامه ریزی که تصمیم گیری در مورد شهرها و انواع جریان های موجود در آن ها را منطقی و قابل دسترس می نماید، ضروری می باشد. مهم ترین راه برای رسیدن به نظام مدیریت شهری متعالی و همچنین نظام برنامه ریزی مطلوب، دست یابی به جریان دانش و اطلاعات بهتر در جهت اخذ تصمیم مناسب و کاهش خطاها در تصمیم گیری و اجرا می باشد.

در این بین مهم ترین ابزار دست یابی به اطلاعات شهری، تجزیه و تحلیل سریع داده ها، ارائه الگوی بهینه برای تصمیم گیری مختلف در شهرها سیستم اطلاعات جغرافیایی یا (GIS) می باشد. سیستم اطلاعات جغرافیایی (GIS) چارچوب هایی را ایجاد می کند که کلیه فعالیت ها و جریان های موجود در شهر را می توان مورد بررسی، مطالعه و پیش بینی قرار داد و در واقع می توان گفت که GIS وسیله و سیستم مناسبی برای برنامه ریزان، مدیران و سیاست گذاران شهری می باشد.

تعریف سیستم اطلاعاتی جغرافیایی (GIS) عبارت است از : دسته ای از ابزار موثر برای جمع آوری، ضبط، بازیابی، انتقال و نمایش داده های مکانی دنیای واقعی برای اهداف خاص.   در واقع سیستم اطلاعات جغرافیایی به عنوان یک پایگاه داده، بانک اطلاعاتی قوی برای انجام کلیه برنامه ریزی های موجود در شهرها را فراهم می کند. از سوی دیگر توانایی های  GIS،  مدلسازی و شبیه سازی جریان های موجود در شهرها از نقاط قوت سیستم های اطلاعات جغرافیایی می باشد.

سیستم های اطلاعات جغرافیایی در  علومی مثل مهندسی راه و ساختمان،  معماری و طراحی منظر، مدیریت تاسیسات و خدمات عمومی مثل آب، برق، گاز و تلفن، مهندسی امور زیربنایی مثل راه ها، راه آهن، ذخایر آب، ساختمان های ثبت شده، برنامه ریزی ترافیک و حمل نقل، برنامه ریزی کشاورزی، مدیریت محیطی و منابع طبیعی، برنامه ریزی تفریحات، برنامه ریزی خدمات شهری اعم از آموزشی، اجتماعی، نیروی انتظامی، خدمات تجاری و خیلی از موارد دیگر در سطح محلی، منطقه ای ، کشوری و بین المللی کاربرد دارد.  سیستم اطلاعات جغرافیایی در یک شهر علاوه بر تاثیر مستقیم در مدیریت انواع بخش ها و جریان های موجود در شهر اعم از مدیریت بهداشت، مدیریت محیط زیست، مدیریت کاداستر، مدیریت شبکه معابر، مدیریت بحران، مدیریت جمعیت و  …. در بخش مکان یابی های جدید در سطح شهرها مثل مکان یابی بیمارستان، ایستگاه آتش نشانی، جایگاه های سوخت، مدارس و مراکز آموزش، مراکز نظامی و انتظامی و … بر اساس اصول علمی و استانداردهای اقلیمی، انسانی، توپوگرافیک و …. کاربرد دارد که هم پیش بینی دقیق از موقعیت مکانی سازه مورد نظر را مد نظر قرار می گیرد و هم سعی دارد که بیشترین بهره وری و کمترین هزینه اضافی را به مدیران شهری تحمیل نماید.

نوشته :علیرضا گروسی

کارشناس ارشد  برنامه ریزی شهری دانشگاه تربیت مدرس

مطالب مرتبط تیتریک  , مدیریت شهری  , یادداشت

    زندگی خوب موسسه ای مردم نهاد است که فعالیت های متعدد اجتماعی در کرج با نام آن گره خورده است.هفته نامه جاذبه پیرو رویکرد اجتماعی خود به سراغ حسین بابازاده مقدم و گروهش رفت تا از فعالیت های آن بیشتر...
رضا سلگی رئیس شورای شهر گرمدره در مصاحبه با خبرنگار هفته نامه جاذبه با اشاره به عملکرد یکسال گذشته شوراگفت:در یک سال گذشته طراحی و انجام کارهای تحقیقاتی را با توجه به آنکه نیاز است کارها در شهر به صورت...
داود سعیدیان نائب رئیس شورای اسلامی شهرگرمدره در مصاحبه با هفته نامه جاذبه گفت:با توجه به آنکه گرمدره در سال 83 با تجمیع 5 روستا به شهر تبدیل شد و از بافت سنتی آماده شدیم جهت بسترسازی برای یک بافت...
یاسرسلگی رئیس کمیسیون عمران شورای شهرگرمدره طی سخنانی با حضورفرماندارکرج و مسئولین شهرستانی با اشاره به مشکلاتی که مردم گرمدره با آنها مواجهه هستند گفت:بجزاداره مخابرات، گاز و آب اداره دیگری در شهرگرمدره مستقر نیست، که این موضوع مشکلات زیادی...
عنوان اسلایدر
  • اقتصادی

  • کلان داده ها

    کلان داده ها

    کلان داده ها پذیرش دکتری استعداد درخشان ۹۶ دانشگاه خوارزمی پذیرش دکتری استعداد درخشان ۹۶ دانشگاه خوارزمی
    علمی و فناوری
  • آخرین خبرها